Dünya Haberleri - Hindistan Dışişleri Bakanı Subrahmanyam Jaishankar, ülkesinin "öncelikli endişesi" olarak nitelendirdiği "terör" meselesinin müttefikleri tarafından önemsenmemesi durumunda bunun ikili ilişkilere yansıyacağını belirterek, ABD ile bazı meselelerin ele alınması gerektiğini söyledi.
India Today gazetesinin haberine göre, 81. Birleşmiş Milletler (BM) Genel Kurulu kapsamında New York'ta bulunan Jaishankar, buradaki bir düşünce kuruluşu tarafından düzenlenen söyleşide Hindistan-ABD ilişkilerini değerlendirdi.
Jaishankar, Hindistan'ın "komşusundan kaynaklanan terörizmin Yeni Delhi'nin öncelikli endişelerinden biri" olduğunu ifade ederek, ortaklarının bu endişeyi tam anlamıyla anlamaması veya önemsememesi durumunda bunun ikili ilişkilere yansıyacağını belirtti.
ABD ile ilişkilerin "daha iyi bir yola" girmesi için ne yapılması gerektiği sorulan Jaishankar, ikili ilişkileri ilerletmeyi umduklarını ifade ederek, lakin iki ülkenin önündeki meselelerin ele alınması gerektiğini vurguladı.
Jaishankar, "Geriye dönüp (ABD) ile ilişkilere bakacak olursam dünyanın büyük bölümünün ABD ile daha zorlu ilişkiler yaşadığını görüyorum. Bu belki teselli olmaz ancak gerçek bu." ifadesini kullandı.
Washington-Yeni Delhi ilişkilerinin "yükselen bir seyir izlemesini" beklediklerini ifade eden Jaishankar, "Fakat karşılaştığımız meseleler konusunda gerçekçi olmalıyım. Bu meselelerin bazılarında ne ölçüde ilerleme kaydedebilirsek bence daha iyi bir ilişkimiz olacak." değerlendirmesinde bulundu.
Çin ile ilişkilerde istikrarlı ilerleme
The New Indian Express gazetesinin haberine göre Jaishankar, ülkesi ile Çin arasındaki ilişkilere de değinerek, iki ülke arasında 2020'de başlayan sınır anlaşmazlığı nedeniyle ilişkilerin zedelendiğini ancak konunun çözüme kavuşmasıyla ilişkilerin iyileşmeye başladığını söyledi.
Jaishankar, "2024'e kıyasla daha da iyi bir konumdayız." dedi.
Sınır anlaşmazlığı çözüldüğünde ilişkilerin gelişmesinin "normal" olduğunu ifade eden Jaishankar, Hindistan'ın Pekin'e, gerilimin iki ülkenin çıkarlarına hizmet etmediği ve üçüncü taraflar için "fırsat" oluşturabileceği yönündeki endişelerini ilettiğini bildirdi.
Jaishankar, iki ülkenin ilişkilerinde temel bir ilke üzerinde uzlaştıklarını dile getirerek, "Sınırın durumu, ilişkilerin durumunu belirler. Sınırda gerilim varken ilişkilerin normal olduğunu söyleyemezsiniz." diye konuştu.
Sınır ihtilafı ve yumuşama süreci
Çin ile Hindistan arasında Himalaya Dağları'nın çevrelediği belirsiz sınır hattı, uzun yıllardır egemenlik tartışmalarına neden oluyor. Akarsular, göller, buzullar ve karlı zirvelerin bulunduğu 3 bin 500 kilometrelik sınır, tarafları sık sık karşı karşıya getiriyor.
Pekin yönetimi, "Güney Tibet" olarak adlandırdığı Hindistan'ın Arunaçal Pradeş eyaletindeki 90 bin kilometrekarelik toprakta hak iddia ediyor. Yeni Delhi ise Aksay Çin Platoları'nı kapsayan 38 bin kilometrekarelik alanın Çin tarafından işgal edildiğini savunuyor.
Tartışmalı sınır hattında 2020'de yaşanan çatışmayla doruk noktasına çıkan anlaşmazlığın çözümü için yürütülen müzakereler 2024'te anlaşmayla sonuçlanmış, Çin Devlet Başkanı Şi ile Hindistan Başbakanı Modi, anlaşmanın ardından, 23 Ekim 2024'te, Rusya Federasyonu'na bağlı Tataristan Cumhuriyeti'nin başkenti Kazan'daki 16. BRICS Liderler Zirvesi marjında, 5 yıl aradan sonra ilk kez yüz yüze görüşmüştü.
Liderlerin buluşmasının ardından sınır sorununa çözüm bulmak üzere Çin-Hindistan Sınır Sorunu Özel Temsilcileri Mekanizması yeniden faaliyete geçirilmiş, doğrudan uçuşlar, sınır ticareti ve dini amaçlı ziyaretler yeniden başlatılmıştı.
