
Dünya Haber — Mısır, Sudan, Eritre ve Demokratik Kongo Cumhuriyeti ile su güvenliği ve bölgesel istikrarın yanı sıra Kızıldeniz’in güvenliği, Sudan’daki gelişmeler ve Afrika'nın Büyük Gölleri bölgesindeki durumu ele aldı.
Mısır Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamalara göre, Mısır Dışişleri Bakanı Bedr Abdulati, ülkenin güneyinde düzenlenen 6. Asvan Sürdürülebilir Barış ve Kalkınma Forumu kapsamında Sudanlı mevkidaşı Muhyiddin Salim ve Eritreli mevkidaşı Osman Salih ile üçlü toplantı yaptı.
Toplantıda bakanlar, Kızıldeniz’in güvenliğinin ve istikrarının korunması, deniz ulaşımının serbestliği ile uluslararası deniz yollarının güvenliğinin sağlanmasının önemini vurguladı.
Kızıldeniz’e ilişkin işlerin düzenlenmesi ve güvenliğinin korunması sorumluluğunun kıyısı bulunan ülkelere ait olduğunu belirten bakanlar, güvenlik ve su kaynaklarıyla ilgili konularda tek taraflı adımlar atılmasını reddetti.
Toplantıda Sudan’ın egemenliğine, birliğine ve toprak bütünlüğüne saygı gösterilmesi, ulusal kurumlarının korunması ve silahlı milislerin rolünün ve dışarıdan silahlandırılmalarının reddedilmesi gerektiği kaydedildi.
Bakanlar, Somali’nin birliğine, egemenliğine ve toprak bütünlüğüne desteklerini yineleyerek, paralel yapıların oluşturulmasını reddettiklerini, bunun yanı sıra Eritre’nin birliğine, egemenliğine ve toprak bütünlüğüne desteklerini aktardı.
Bakanlar, bölgesel meselelerde ortak istişare ve koordinasyonun güçlendirilmesi ve geçtiğimiz ekim ayında Mısır, Sudan, Eritre ve Somali’nin katılımıyla düzenlenen El Alameyn İstişare Zirvesi’nin sonuçları üzerine çalışmaların sürdürülmesi konusunda mutabık kaldı.
Bu kapsamda Abdulati, dörtlü istişare ve koordinasyonun sürdürülmesi amacıyla Somali tarafını görüşmelerin içeriği hakkında bilgilendirme niyetinde olduğunu belirtti.
Mısırlı Bakanın Sudan ve Demokratik Kongo Cumhuriyeti'nden mevkidaşlarıyla görüşmeleri
Abdulati, Sudan Dışişleri ve Uluslararası İşbirliği Bakanı Salim ile ayrı bir görüşme gerçekleştirdi. Görüşmede Abdulati, "Mısır’ın Sudan’ın birliğini, egemenliğini ve toprak bütünlüğünü destekleyen, ulusal kurumlarını korumayı esas alan değişmez tutumuna" dikkati çekti.
Mısırlı Bakan ayrıca, komşu ülkelerin Sudan’ın egemenliğine ve güvenliğine saygı göstermesinin ve ülkenin içişlerine müdahale etmemesinin önemini vurguladı.
Mısır Dışişleri Bakanı Abdulati, Demokratik Kongo Cumhuriyeti Dışişleri Bakanı Therese Kayikwamba Wagner ile de görüştü. Görüşmede Doğu ve Orta Afrika’daki Büyük Göller bölgesindeki gelişmeleri, istikrarın desteklenmesi ve bölgedeki güvenliğin güçlendirilmesi yolları ele alındı.
Görüşmede su güvenliği konusunu da ele alan ikili, sınır aşan su kaynaklarının yönetiminde uluslararası hukuka uyulmasının, özellikle de zarar vermeme, önceden bildirim ve uzlaşı ilkelerinin gözetilmesinin önemi konusunda mutabık kaldı.
Taraflar, "Nil Havzası Girişimi’nde kapsayıcılığın yeniden tesis edilmesini amaçlayan istişare sürecine desteklerini" teyit etti.
Nil Nehri’nin sularını Mısır, Sudan, Güney Sudan, Etiyopya, Eritre, Uganda, Kenya, Tanzanya, Ruanda, Burundi ve Demokratik Kongo Cumhuriyeti olmak üzere 11 ülke paylaşıyor.
Kasım 2024’te Nil Havzası Girişimi Bakanlar Konseyi, Uganda’daki toplantısında, “Entebbe Anlaşması” olarak bilinen Nil Havzası İşbirliği Çerçeve Anlaşması’na taraf olmayan ülkelerin endişelerini ele almak üzere bir istişare süreci başlatmıştı.
Nil Nehri havzasında yer alan 10 ülkeden 7'si 2010 yılında "Entebbe Anlaşması" olarak bilinen ve Nil Nehri üzerinde yapılacak herhangi bir proje için Mısır'ın iznini gerektirmeyen bir anlaşma imzalamış, Mısır ve Sudan anlaşmayı reddetmişti.



